Laat je AI-assistent schrijven zoals jij door goede en slechte voorbeelden te tonen in plaats van vage instructies. Ontdek hoe je dit direct toepast.
Wanneer ondernemers aan een AI-assistent uitleggen hoe een tekst moet klinken, vervallen ze bijna altijd in bijvoeglijke naamwoorden: "schrijf professioneel, vlot, nuchter maar warm". Dat klinkt logisch, maar het levert vrijwel nooit het gewenste resultaat op. Een AI-assistent heeft bij "vlot" een ander beeld dan jij; vaak leidt het tot popi-jopi taalgebruik, uitroeptekens en overbodige metaforen. Bij "professioneel" krijg je juist ambtelijke, afstandelijke zinnen vol passieve constructies.
De oplossing is eenvoudig: stop met omschrijven en begin met contrasteren. Geef één tekst die precies klinkt zoals jij klinkt, en één tekst die de plank misslaat, inclusief een korte toelichting waarom.
Taalmodellen herkennen patronen razendsnel aan de hand van concrete voorbeelden. Een abstract begrip als "toegankelijk" kan op duizend manieren worden ingevuld. Twee alinea's tekst laten direct zien wat je bedoelt zonder dat je daar grammaticale termen voor hoeft te kennen.
Door een goed en een slecht voorbeeld naast elkaar te zetten, baken je het speelveld aan twee kanten af. Het goede voorbeeld toont de gewenste zinsbouw, de aanspreekvorm en het ritme van de tekst. Het slechte voorbeeld markeert de valkuilen die de AI-assistent moet vermijden. Dat scheelt tijd, want je hoeft na afloop aanzienlijk minder correcties door te voeren.
Hieronder staat een voorbeeldinstructie die je direct kunt kopiëren naar je AI-assistent. Vul de tekst tussen de haken aan met je eigen voorbeelden.
"Hieronder staan twee versies van een bericht aan een relatie. Herschrijf de nieuwe tekst onderaan zodat deze aansluit bij het goede voorbeeld.
GOED VOORBEELD: Beste Peter, we hebben naar je voorstel gekeken. Het idee voor de planning spreekt ons aan, maar de kosten voor de tweede fase zijn nog onduidelijk. Kunnen we daar donderdag om tien uur een kwartier over bellen? Groet, Martijn.
SLECHT VOORBEELD: Geachte heer De Vries, naar aanleiding van uw schrijven willen wij u mededelen dat uw voorstel onze oprechte interesse heeft gewekt. Echter zijn er omtrent fase twee nog enkele onduidelijkheden betreffende de begroting. Zou het eventueel schikken om hieromtrent een kort overleg in te plannen? Met vriendelijke groet, Martijn.
WAAROM HET SLECHTE VOORBEELD NIET KLOPT: Woorden zoals 'echter', 'omtrent' en 'betreffende' zijn veel te formeel. Zinnen zijn onnodig lang en passief geformuleerd. De toon creëert te veel afstand tot iemand met wie we al samenwerken.
NIEUWE TEKST OM TE HERSCHRIJVEN: [Plak hier je ruwe tekst of aantekeningen]"
Je hoeft hier geen uren voor uit te trekken. Met vier stappen staat je stijlblok klaar voor dagelijks gebruik:
Kies een geslaagde e-mail. Duik in je verzonden items en zoek een bericht dat qua toon, directheid en beleefdheid precies raak is. Dit is je positieve anker. Pak een tekst die je irriteert. Zoek een eerdere concepttekst van je AI-assistent die je zelf flink hebt moeten redigeren omdat hij te formeel of te gemaakt overkwam. Dit is je negatieve anker. Benoem twee of drie afknappers. Schrijf in gewone mensentaal op wat er mis is met de afgekeurde versie. Denk aan: te veel opsommingstekens, holle frasen of een stijve aanhef. Sla dit stijlblok lokaal op. Bewaar het geheel in een eenvoudig tekstbestand op je bureaublad of stel het in als vaste instructie in je AI-assistent. Plak het voortaan boven elk schrijfverzoek.
EIGHTY8